Izba Architektów Rzeczypospolitej Polskiej
Stowarzyszenie Architektów Polskich
Leszek PasternakTadeusz LechickiJerzy Maria ChylaHenryk ToczydłowskiJan KopydłowskiLeokadia Mirosława ModzelewskaDanuta Barbara Bytnar-DziekańskaJadwiga Świtalska-SzypszakAnna Mieczysława MiszczukWojciech BajdorJanusz PawlakRoman MajchrzakWitold PiaseckiWojciech Józef PiotrowskiJerzy WirskiJanusz GospodarekKrystyna Schnotale-MrózMieczysław KuzmaJan ZachwatowiczMichał WędziagolskiJan SuligaWojciech OpaniaKazimierz Aleksander SołtykowskiHenryk TarkaMarek LisowskiOskar GórnyHenryk Bronisław BuszkoJanusz Bolesław JaworskiStefan KozińskiAndrzej Jan GlazerAdam LepczakMarian WalentynowiczWiesław KempkaJan BuykoJózef ChrzanowiczJan EkielskiAleksander Julian KafarskiDaniel KalmusSamuel BickelsEdward Józef ZąbeckiZbigniew ZielińskiTadeusz KrafftJadwiga Tittenbrun-OstrowskaZdzisława Kazimiera PaczosińskaLech Michał Rościszewski
In memoriam - Pamięci Architektów Polskich
Roman Jerzy Zawisza

arch. Roman Jerzy Zawisza

* 21.10.1920, Warszawa

† 15.12.2000, Londyn (Wielka Brytania)

Roman Jerzy Zawisza - architekt.
Absolwent Polskiej Szkoły Architektury w Londynie (1954).

Pracował w Dziale Architektury GLC - Greater London Council.

Prezes Stowarzyszenia Absolwentów Polskiej Szkoły Architektury w Wielkiej Brytanii. Organizator wystawy dorobku twórczego absolwentów Polskiej Szkoły Architektury.

Żołnierz AK, pseudonim "Czarny". Uczestnik Powstania Warszawskiego. Więzień niemieckich obozów jenieckich.

Pochowany na Cmentarzu Bródnowskim w Warszawie (05.2001).

 

WSPOMNIENIE

arch. Roman Zawisza
1920-2000

15 grudnia 2000 roku zmarł w Londynie po długiej i ciężkiej chorobie architekt Roman Zawisza, Prezes Stowarzyszenia Absolwentów Polskiej Szkoły Architektury w Wielkiej Brytanii, działającej w latach wojennych i po wojnie przy uniwersytetach w Liverpoolu i w Londynie.
Roman Zawisza urodził się 21 października 1920 roku w Warszawie, tu także, w roku 1939, ukończył Liceum Elektryczne. W tym zawodzie pracował w czasie okupacji. Już wówczas okazywał, tak charakterystyczne dla Jego późniejszej działalności, społeczne zaangażowanie w prace swego środowiska. Naturalną konsekwencją tej Jego postawy było wstąpienie do Armii Krajowej i udział w Powstaniu Warszawskim w roku 1944, z którego wychodzi z trwałym kalectwem prawej dłoni. Więziony po upadku Powstania w obozie w Zeitheim, ucieka do strefy alianckiej, aby emigrować w końcu do Wielkiej Brytanii.
Początkowo uczy się w szkole handlowej w Glasgow, ale ostatecznie – mimo swego kalectwa, utrudniającego przecież wykonywanie zawodu architekta – podejmuje studia w Polskiej Szkole Architektury, powstałej w czasie wojny w Wielkiej Brytanii. Kończy je już w Londynie w roku 1954 i zaczyna pracę w Dziale Architektury GLC – Greater London Council. Jako projektant obiektów użyteczności publicznej i budynków mieszkalnych spędzi tam całe swe zawo¬dowe życie. W wyniku dokonywanych obserwacji prowadzi równocześnie własne studia nad popełnianymi przez architektów i realizatorów ich dzieł błędami, określając je jako “patologię” w projektowaniu i realizacji obiektów architektury.
Romana Zawiszę poznałem w Londynie w roku 1958, kiedy jako Sekretarz Generalny SARP udałem się tam wraz z prof. Bolesławem Szmidtem – dawnym dyrektorem i profesorem Polskiej Szkoły Architektury w Wielkiej Brytanii – dla nawiązania kontaktu z środowiskiem jej absolwentów. Utrzymywało ono między sobą naturalne kontakty towarzyskie, które nabierały nawet pewnych form organizacyjnych. Już wtedy animatorem tych poczynań był Roman Zawisza, który z dużym zainteresowaniem wysłuchał naszych pomysłów o bliższej więzi, a nawet o utworzenia sarpowskiego koła w Londynie.
Nie było to jednak takie proste. Mimo “odwilży”, która miała miejsce w Polsce, świadomość tego, że istnieje w kraju zorganizowane środowisko zawodowe, które, mimo niesprzyjających warunków, chciałoby nawiązać stały kontakt z swymi kolegami w Londynie, nie docierała do nich. Mimo serdecznego towarzyskiego spotkania i interesujących kontaktów osobistych z pomysłów naszych nic nie wyszło. Jednym z niewielu, który nasze intencje doceniał, był właśnie Roman Zawisza. Od tego czasu odwiedzał kraj nasz co roku, narażając się zapewne “politycznie” w środowisku londyńskim. Zaglądał do SARP-u, do uczelni architektonicznych, przywożąc zawsze jakieś fachowe książki, słowniki. Wspierał też w sposób istotny Instytut Niewidomych w Laskach pod Warszawą oraz uczestniczył w kolejnych uroczystościach rocznicowych Powstania Warszawskiego. Stopniowo, stopniowo tajały “polityczne” lody, a parę wystaw dorobku architektonicznego londyńskich kolegów zorganizowanych w warszawskim SARP-ie otworzyło drogę do zamierzonej już w roku 1958, szerzej pomyślanej wystawy projektów i realizacji wszystkich absolwentów Polskiej Szkoły Architektury w Wielkiej Brytanii, rozsianych po całym świecie. Otwarta w roku 1995 w pawilonie SARP w Warszawie, była zarazem miejscem spotkania autorów eksponowanych prac, przybyłych niekiedy z odległych stron świata. Była zarazem uwieńczeniem mrówczej pracy Romana Zawiszy, który, prezentując tę wystawę jeszcze w paru innych miastach polskich, przekazał ją ostatecznie do Muzeum Architektury we Wrocławiu. Była też oczywistym świadectwem tego, jak istotną rolę odegrał Roman Zawisza w środowisku absolwentów Polskiej Szkoły Architektury.
Po śmierci Romana Zawiszy odprawiona została msza święta żałobna w polskim kościele w dzielnicy Balham, na której żegnały Zmarłego córki oraz przyjaciel z ławy szkolnej mgr Jan Kreusch. Obecna była też liczna grupa architektów, absolwentów Polskiej Szkoły Architektury. Pogrzeb – zgodnie z wolą Zmarłego – odbędzie się po przewiezieniu prochów do kraju na Cmentarzu Bródnowskim w Warszawie w końcu maja 2001 roku.

arch. Tadeusz Barucki

 

Źródła:

Udostępnij na:
Biogram dodano: 09.10.2012 | Aktualizacja: 27.11.2012, 22:18:00 | Wyświetleń od 01.01.2018 r.: 317